Wetenschappelijk onderzoek

Onderzoek is nodig om beter inzicht te krijgen in het ontstaan van psychische problemen en de behandeling ervan. Het Fonds Psychische Gezondheid draagt financieel bij aan onderzoek dat relevant is voor de praktijk. Onderzoek waarvan wij verwachten dat het leidt tot concrete verbetering van de zorg.

Voorbeelden van lopend onderzoek waaraan het Fonds meebetaalt:

• Onderzoek invloed ouders op behandeling angststoornis bij kinderen

  Angststoornissen zijn de meest voorkomende psychiatrische stoornissen bij kinderen. Ongeveer 10% van alle kinderen in Nederland heeft een angststoornis. Tevens komen angststoornissen in sommige families vaker voor dan in anderen. Jeroen Legerstee, psycholoog-onderzoeker op de afdeling Kinder- en Jeugdpsychiatrie van het Erasmus MC, onderzocht met subsidie van het Fonds Psychische Gezondheid of angststoornissen bij vaders en moeders het behandelsucces van kinderen beïnvloeden. Bij kinderen hebben angststoornissen bij ouders geen invloed op het behandelsucces. Bij jongeren daarentegen hebben moeders, die in het verleden een angststoornis hadden gehad en daarvan genezen waren, een gunstige invloed op het behandelsucces. 75% van de jongeren is angststoornisvrij na de behandeling als zij een moeder hebben die genezen is van haar angststoornis. Van de jongeren met een niet-angstige moeder of een huidig angstige moeder is respectievelijk 18% en 25% genezen na de behandeling. Bron: Erasmus MC.

   

• Onderzoek Mindfulness

Mindfulness, een veelbelovende therapie voor mensen met een terugkerende depressie. Piekeren over het verleden of de toekomst kan bij mensen die eerder al een of meer depressies hebben gehad, de aanleiding zijn voor een nieuwe dip of depressie.

 

Onder leiding van mevrouw prof. dr. Anne Speckens wordt bij de afdeling psychiatrie van het UMC St. Radboud in Nijmegen onderzoek gedaan naar de effecten van de zogenaamde Mindfulness-based (aandachtgerichte) cognitieve therapie. Met behulp van oefeningen wordt iemand geleerd om niet zozeer te denken in het verleden of de toekomst, maar zich te concentreren op de positieve zaken in het hier en nu.

• Onderzoek naar onbehandelde angst en depressie

Het Nivel (Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg) doet een onderzoek naar de achtergronden van mensen met angst of depressie die hiervoor geen professionele hulp krijgen. Het doel van dit onderzoek is om vast te stellen hoe groot de omvang van onbehandelde angst- en depressieproblematiek is en welke redenen deze mensen aanvoeren om niet om hulp te vragen. Ook wordt nagegaan welke hulp zij gemist hebben en of het gebrek aan hulp voor hen negatieve gevolgen heeft gehad.

 

Met deze kennis wordt het mogelijk om een specifieke groep mensen met angst of depressie, die hiervoor niet behandeld wordt terwijl dat wel wenselijk is, gericht te benaderen en een laagdrempelig zorgaanbod te doen.

• Diseasemanagement chronische ziekten

Het programma Diseasemanagement chronische ziekten loopt tot en met 2012 en heeft een budget van twaalf miljoen euro. Het wordt uitgevoerd door ZonMw in samenwerking met het ministerie van VWS, ICTRegie, PICASSO voor COPD, de Samenwerkende GezondheidsFondsen (SGF) en het Platform Vitale Vaten van de Nederlandse Hartstichting. Het Fonds Psychische Gezondheid is een van de Samenwerkende Gezondheidsfondsen en houdt zich met name bezig met het onderdeel comorbiditeit.  Meer informatie over het programma vindt u op de website van ZonMw.

 

Door de vergrijzing en de toename van ongezonde leeftstijlgewoontes stijgt het aantal mensen met een chronische ziekte en hebben mensen vaak meerdere aandoeningen tegelijk. De zorgvraag stijgt niet alleen, maar verandert ook van karakter. Mensen met een chronische ziekte hebben vaak met meer dan één zorgverlener te maken. Het is belangrijk dat deze zorgverleners goed met elkaar samenwerken en de zorg op elkaar afstemmen. Daar is een verandering in de organisatie van de zorg voor nodig, die optimaal aansluit bij de persoonlijke behoefte van mensen met een chronische ziekte(n). Dit helpt deze groep mensen zo goed mogelijk in staat te stellen met hun ziekte om te gaan.

 

In het programma Diseasemanagement chronische ziekten brengen verschillende organisaties middelen en expertise samen om te onderzoeken of de diseasemanagement- aanpak bijdraagt aan een betere zorg voor mensen met een chronische ziekte(n). Zeker waar het gaat om comorbiditeit van meerdere aandoeningen tegelijk, lijkt diseasemanagement een veelbelovende benadering om de gerelateerde aandoeningen in hun onderlinge samenhang te behandelen.De zorgvraag komt in deze aanpak centraal te staan zodat mensen met een chronische ziekte(n) zorg op maat krijgen. Betrokken zorgverleners stemmen onderling af hoe zij deze zorg zo goed mogelijk kunnen bieden. Hierbij gaat het zowel om preventie, diagnostiek, behandeling als begeleiding. Daarnaast stimuleert deze aanpak dat mensen met een chronische ziekte(n) de regie kunnen (blijven) voeren over hun eigen leven en de ziekte(n) goed kunnen inpassen in hun bestaan. De mogelijkheden die ICT biedt om mensen goed te informeren en om de zorg anders te organiseren, heeft in het programma speciale aandacht.

 

Afspraken over waar goede zorg voor mensen met een chronische ziekte(n) minimaal uit bestaat, worden vastgelegd in een zorgstandaard. De kennis en ervaring uit het programma Diseasemanagement chronische ziekten draagt bij aan de verbetering van de bestaande zorgstandaarden en ontwikkelt een stramien voor toekomstige zorgstandaarden. Al de opgedane kennis wordt benut voor toekomstige beleidsbeslissingen, bijvoorbeeld bij het verder invoeren van succesvol gebleken werkwijzen. Zo draagt het programma bij aan een betere zorg en kwaliteit van leven voor mensen met een chronische ziekte(n).